Phong tục đón Tết của đồng bảo dân tộc Mông11/01/2017

        Các ngày lễ tết của người Mông cũng là các ngày lễ tết của các tộc người khác trong vùng. Xưa kia người Mông có một tết riêng gần trùng với tết dương lịch (đồng bào cứ tính 365 ngày là hết một năm), nhưng do sống xen kẽ với các tộc người khác trong vùng nên ngày nay đồng bào đều ăn tết chung tính theo lịch âm.

at_le-hoi-gau-tao-cua-dong-bao-mong_aa57dce1d6abbabc962cd1a41c58710a

         Tết Nguyên đán là tết lớn nhất. Đây là dịp nghỉ ngơi sau một năm lao động vất vả, cũng là dịp mọi người bày tỏ tình cảm của mình với tổ tiên, gia đình, họ mạc. Người ta chuẩn bị tết khá chu đáo, đó là các loại lương thực, thực phẩm như gà, lợn, gạo, ngô để cúng tế và ăn uống trong những ngày tết. Trước Tết, các gia đình lần lượt mổ lợn và mời bà con trong làng đến ăn. Ngày 30 tết, đồng bào Mông dọn dẹp và trang hoàng nhà cửa bằng các loại giấy xanh, đỏ, giấy bản, vàng, hương… làm cho không khí ngày tết trở nên linh thiêng và ấm cúng. Người Mông cũng quan niệm về người xông nhà, người ra vào cửa chính đầu tiên phải là đàn ông ăn nên làm ra. Vào những ngày Tết, người Mông chuẩn bị những bộ quần áo mới nhất để đi chơi. Trong những ngày tết thường tổ chức vui chơi đánh yến, đánh sảng, hát ống, hát giao duyên…

qo7t3619

Múa khèn Lễ hội Gầu Tào (Ảnh: Sưu tầm)

        Một lễ hội rất riêng của đồng bào Mông vào dịp năm mới đó là “Lễ hội Gầu tào” – hội đi chơi núi mùa xuân. Thời gian mở hội thường trong khoảng từ ngày mồng 1 Tết đến ngày 15 tháng Giêng. Lễ hội “Gầu Tào” của người Mông thường do một gia đình đứng ra tổ chức nhằm cúng tạ trời đất, xin được ban cho con cái khỏe mạnh, gia đình no đủ, làng xóm yên bình thịnh vượng. Trên một bãi đất rộng người ta trồng một cây nêu (một cây trúc hoặc cây mai vút ngọn) trên thân có giấy đỏ. Gia chủ làm một mâm cúng đặt dưới gốc cây nêu. Thầy cúng cúng bài cầu khấn cho gia chủ có con cái khỏe mạnh, làm ăn phát đạt. Hết phần lễ, chuyển sang phần hội thường mở đầu bằng nghi lễ múa khèn. Tiếp theo là hội hát và các trò vui ngày xuân như đánh pao, đánh yến, bắn nỏ, múa khèn, thổi sáo, chọi gà, chọi chim, leo cột lấy bầu rượu, đẩy gậy,…

qo7t3769

Hòa mình trong các trò chơi dân gian (ảnh: Sưu tầm)

        Có thể nói, lễ hội Gầu Tào là một trong những hoạt động văn hóa đặc sắc của đồng bào Mông trên Cao nguyên đá Đồng Văn vào dịp năm mời, mỗi du khách khi đến với Công viên địa chất toàn cầu Cao nguyên đá Đồng Văn, được hòa mình vào không khí đón xuân miền cực Bắc, chắc hẳn sẽ không quên được những sắc màu sặc sỡ trên các trang phục của người phụ nữ Mông, những món ăn truyền thống cùng tiếng khèn Mông mượt mà và khỏe khoắn vang vọng khắp núi rừng.

Ngọc Thu – Quang Chung