Tuyến: Đồng Văn – Mã Pì Lèng – Mèo Vạc21/01/2012

* Đặc điểm tuyến:

Đây là tuyến đường bộ nối trung tâm 2 huyện Cụm du lịch vùng CVĐC Cao nguyên đá Đồng Văn (Huyện Mèo Vạc)

Tình trạng giao thông: tuyến có 2 phần, mỗi phần của tuyến có đặc điểm giao thông khác nhau:

+ Là đoạn đường  nằm trên trục đường quốc lộ 4 C, điểm giữa của con đường nối trung tâm huyện lỵ Đồng Văn và trung tâm huyện lỵ Mèo Vạc,

+ Đèo Mã Pì Lèng là đoạn đường vô cùng hiểm trở, quanh co khúc khuỷu, có chiều dài 7km giữa Đồng văn và Mèo vạc. Có thể đi bằng phương tiện ôtô và xe gắn máy.

(Cơ sở hạ tầng giao thông hiện nay đang được nâng cấp)

Hiện tại trên tuyến chưa có dịch vụ xe khách và các địa điểm cho thuê xe gắn máy.

– Tình trạng thông tin liên lạc: đã phủ sóng điện thoại đi động (Viettel; Vinaphone) nhưng có một số đoạn sóng yếu không liên lạc được

– Độ dài: 24km (dọc theo quốc lộ 4c nối trung tâm 2 huyện với nhau)

 

* Điểm du lịch trên tuyến:

 

– Du lịch địa chất: Tham quan hẻm vực Mã Pì Lèng. Hẻm vạc sâu 700 – 800m, dài 1,7km là danh thắng kỳ vĩ nhất của CVĐC Cao nguyên đá Đồng Văn.

 

+ Địa hình cuesta dạng “con cóc” do chờm ngịch cổ trên đá vôi địa tầng là kiểu địa hình lần đầu được phát hiện ở Hà Giang. Tại đây có thể thấy chuyển động chờm nghịch về phía ĐB xảy ra rất mạnh, xô các tầng vôi Devon (hệ tầng Tốc Tát, Si Phai) hướng này tạo nên địa hình dạng cuesta.

 

+ Khu vực đèo Mã Pì Lèng còn có một chóp núi đá vôi rất độc đáo là Tháp Kim Pả Vi, một biểu hiện điển hình của quá trình trẻ hóa địa hình karst v.v. đã tạo ra ở đây một cảnh quan vô cùng độc đáo.

 

+ Ngoài ra, cũng ngay trên vách taluy đường ở khu vực này còn quan sát thấy những nếp gợn sóng trên mặt lớp của đá vôi, các nhà khoa học cho rằng đó chính là những sản phẩm của quá trình nén ép kiến tạo vì đá vôi silic hệ tầng Si Phai thành tạo trong môi trường biển sâu.

 

+ Cũng tại khu vực đèo Mã Pì Lèng, một số giá trị di sản địa chất khác đang được các nhà khoa học tiếp tục nghiên cứu, như ranh giới F/F, ranh giới D/C, ranh giới giữa các hệ tầng Si Phai và Bắc Sơn, karst cổ v.v.

 

+ Tham quan di tích đáy cổ nhất của Mèo Vạc treo trên sườn của độ cao 900m có giá trị khoa học là di tích sót ở vùng núi được nâng cao mạnh (bậc thềm xâm thực cổ).

 

+ Nếp uốn trong đá vôi silic ở đèo Mã Pì Lèng: Lần đầu tiên được phát hiện ở Đồng Văn – Mèo Vạc trên vách đứng đá vôi cách ngày nay 400 triệu năm được hình thành do dòng sóng của đáy biển cổ và được chứng nhận là di sản địa chất cấp quốc gia.

 

– Du lịch văn hoá:

 

+ Ngày nay, khu vực đèo Mã Pì Lèng cũng gắn liền với lịch sử hào hùng của Con đường Hạnh Phúc  – một di tích lịch sử – danh thắng cấp quốc gia mà hàng vạn đồng bào 16 dân tộc các tỉnh Cao Bắc Lạng, Thái Tuyên Hà, Hải Hưng và Nam Định đã đổ biết bao mồ hôi và xương máu trong suốt 5 năm liền (từ 10/9/1959 đến 15/6/1065) để làm nên. Chỉ riêng đoạn qua đèo Mã Pì Lèng hơn 1.000 thanh niên xung phong đã phải treo mình trên vách đá trong suốt 11 tháng ròng, thậm chí phải thành lập cả đội cảm tử, để phá đá mở đường. Đây cũng là một kỳ tích về sức mạnh đoàn kết của đồng bào các dân tộc anh em trên Cao nguyên đá, một kỳ tích đã được khắc vào bia đá để du khách đến tham quan đèo Mã Pì Lèng giờ đây có thể hồi tưởng một cách trân trọng.

 

+ Tham quan và tìm hiểu phong tục tập quán làng văn hóa dân tộc LôLô thôn Sảng Pả A, tham quan và tìm hiểu về lễ hội cầu mưa của người Lô Lô. Với những nghi thức đặc sắc, độc đáo, lễ cầu mưa được lưu truyền từ đời này tới đời khác, đến nay không chỉ là một sự kiện mang tính tín ngưỡng, mà còn là dịp để mọi người gặp gỡ, bàn chuyện làm ăn, trai gái giao duyên.

 

– Sản phẩm du lịch trên tuyến:

 

+ Tham quan và tìm hiểu các điểm các điểm di sản địa chất trên tuyến:

+ Tìm hiểu các phong tục tập quán cũng như bản sắc văn hóa của các dân tộc dọc tuyến.

+ Tìm hiểu cuộc sống người dân bản địa sinh sống quanh khu vực.

 

* Đặc sản địa phương

 

Thịt lợn hun khói: Thịt lợn hun khói đã có từ rất lâu và trở thành một đặc sản của địa phương. Thịt lợn ở đây mang đậm phong vị núi rừng, ăn rồi mới thấy khác. Hàng năm cứ đền mùa đông người dân mới chọn những miếng thịt lợn ngon về, thái thớ mỏng vời treo lên gác bếp. Hơi nóng của lửa sẽ làm cho miếng thịt săn lại, mỡ chảy ra, thịt hun khói được chế biến thành nhiều món khác nhau như: luộc, nướng, xào lá tỏi…. Vào ngày tết, vào nhà dân tộc Tày – Nùng nào cũng có thịt treo nóc bếp.

 

Lạp sườn: Lạp sườn ở khu vực huyện Mèo Vạc được chế biến cầu kỳ hơn so với khu vực đồng bằng. Cũng giống như thịt lợn hun khói, sau khi chế biến, từng lạp sườn lại được treo lên nóc bếp ngay để hóng khói và hơi của lửa. Người ta chế biến lạp sườn bằng cách đem lòng lợn rủa sạch nhiều lần, cuối cùng là rửa bằng riệu. Sau khi làm vệ sinh sạch sẽ, lòng lợn được phơi khô rồi thổi hơi vào trở thành bong bóng để làm vỏ bọc bên ngoài của lạp sườn. Nhân của lạp sườn được làm bằng thịt thăn, vai hoặc mông lợn, thịt được băm nhỏ và tẩm ướp gia vị, sau cùng là chất riệu để làm chất lên men, rồi nhồi vào bong bóng.

 

Lạp sườn sau chế biến có thể để được quanh năm mà chất lượng không bị ảnh hưởng. Khi ăn có mùi thơm của thịt có độ dai của lòng, độ đậm của gia vị, có thể ăn được nhiều mà không chán. Điêù đặc biệt vẫn là hương vị của khói.

 

Thịt bò khô: Có thể nói thịt bò khô là một đặc sản quý của miền cao nguyên đá Đồng Văn. Bởi cách chế biến món ăn này khá công phu và mất nhiều thời gian. Đầu tiên người ta chọn loại thịt bò tươi, ngon mà tốt nhất là thịt bắp bò. Thái thịt theo thớ dọc rồi ướp gia vị gồm muối, tỏi, ớt, rượu… Đợi cho gia vị thấm và từng thớ thịt, lấy que tre xiên và mang thịt đi hong khói hoặc sấy khô bằng than củi. Cách làm này là để có thịt ăn ngay. Còn với đồng bào các dân tộc nơi đây, họ thường treo thịt lên gác bếp để khói hun thịt một cách tự nhiên. Càng để lâu thì thịt càng quắt lại và càng chín. Món ăn này rất được dân nhậu ưa chuộng. Nhấp một ngụm rượu ngô, ăn một miếng thịt bò khô nướng mới cảm nhận được những hương vị đặc trưng nhất của vùng cao núi đá. Dường như tất cả tinh túy của núi rừng đều ở món ngon này.

 

Mèn mén: Được chế biến từ nguyên liệu bột ngô xay vùng cao, sau nhiều cộng đoạn được chế biến trở thành món án độc đáo và hấp dẫn. Hương thơm, vị đượm, rất bùi và ngậy. Đây là loại thực phẩm được dùng hàng ngày và trong các dịp lễ tết, ăn rất ngon và no lâu. Mèn mén khi thưởng thức phải theo một quy tắc ăn hợp lý thì mới cảm nhận được vị thơm ngon của món ăn. Đây là món ăn khô nên trong bữa ăn không thể thiếu bát nước canh (thường là canh rau cải, canh bí hoặc canh gà).

 

– Thắng cố: là một món ăn truyền thống của dân tộc Mông ở Hà Giang, hiện nay thắng cố đã trở  thành món ăn ngon  và quen thuộc của nhiều dân tộc vùng cao, với khí lậu càng lạnh thì lúc thưởng thức món thắng cố xẽ càng ngon, thêm bát riệu ngô nồng nàn thì không gì sánh bằng.

 

Thắng cố được chế biến từ nguyên liệu tổng hợp của con bò bao gồm toàn bộ phần đầu, chân và các loại thịt bạc nhạc và phần nội tạng cùng với nhiều gia vị khác nhau (thảo dược) ăn cùng với mèn mén, bánh ngô nướng của người Mông, thắng cố không chỉ là món ăn ngon mà còn là thể hiện sự khéo léo và sành ăn và là nét đẹp văn hóa của đồng bào.

 

* Cơ sở lưu trú: Hiện nay trên tuyến chưa có dịch vụ Homestay tại các làng, bản. Du khách có thể nghỉ tại các cơ sở lưu trú ở thị trấn Mèo Vạc